Interesse voor persoonlijke oorlogsverhalen in het onderwijs blijft groeien

REGIO

De interesse voor gastsprekers die hun persoonlijk verhaal vertellen in de klas, neemt ieder jaar toe.

Het Landelijk Steunpunt Gastsprekers WOII-Heden in Hooghalen verzorgde in 2017 fors meer gastlessen dan het jaar ervoor. Met deze lessen werden ruim 50.000 leerlingen en studenten bereikt.

Het feit dat de oorlog steeds verder in het verleden komt te liggen, is voor het onderwijs geen reden om minder aandacht te besteden aan thema’s als onderdrukking, vervolging, collaboratie en verzet. Daarnaast zien docenten dat hun leerlingen toenemende belangstelling hebben voor de geschiedenis van de oorlog. Het Steunpunt voldeed aan deze maatschappelijke vraag door in 2017 maar liefst 1919 gastlessen aan te bieden. Ter vergelijking: in 2016 waren dit er 1816 en in 2015 1608.

Nog regelmatig stapt ooggetuige Chris de Leeuw (92) de basisschool binnen. Ze vertelt haar belevenissen in de Tweede Wereldoorlog: over het stiekem luisteren naar Radio Oranje en de hongertochten tijdens de hongerwinter. En bovenal over vriend Ferdi, die gefusilleerd werd vanwege zijn verzetsactiviteiten. Chris: ‘Toen ik een klas vroeg wat ze belangrijk vonden, zei een leerling: “Dat u zei dat oorlog geen winnaars kent, alleen maar verliezers.” Dat had hij zich goed beseft! Als er maar in iedere klas een of twee leerlingen zijn die deze gedachten met zich meedragen, dan is het niet voor niets.’

Jan Durk Tuinier (directeur Fort van de Democratie) bevestigt de waarde van gastsprekers. ‘Ze wakkeren empathie aan en leggen contact met leerlingen op emotioneel niveau. Het bijzondere is dat ze zo hun biografie verbinden met de levensverhalen van kinderen en jongeren.’

Ook stijgt het aantal gastsprekers in het bestand van het Steunpunt. In december 2017 waren 239 gastsprekers actief, dat zijn er beduidend meer dan vijf jaar geleden: toen waren er 215. De oudste gastspreker os geboren in 1919, de jongste in1983. De groep ooggetuigen die jongere, kind of baby was tijdens de oorlog en daarover als gastspreker vertelt, neemt toe. Zij vertellen over een leeftijd die aanmerkelijk dichter bij die van de leerlingen ligt.

De gastsprekers hebben verschillende achtergronden: burgeroorlogsgetroffenen, verzetsdeelnemers, kinderen van verzetsdeelnemers, Joodse kampoverlevenden, onderduikoverlevenden, Roma, Sinti, kinderen van politiek foute ouders, veteranen, overlevenden Japanse kampen en dwangarbeiders.

Het Landelijk Steunpunt Gastsprekers WOII-Heden is een project van Herinneringscentrum Kamp Westerbork. Sinds 1999 organiseert het Steunpunt gastlessen van ooggetuigen van de Tweede Wereldoorlog en conflicten en vredesmissies nadien in de klas. De ooggetuige als levende bron in het onderwijs geeft een persoonlijk gezicht aan de oorlog. De ontmoeting tussen ooggetuigen en leerlingen is van grote meerwaarde in het geschiedenisonderwijs en wordt door docenten en leerlingen in hoge mate gewaardeerd. Eigen foto


Auteur

Redacteur